• Home »
  • Câu chuyện Nổi bật »
  • Dự án Một vành đai, Một con đường ở Indonesia có vô số sự chậm trễ, tác động môi trường và những bất ổn về kinh tế
Dự án Một vành đai, Một con đường ở Indonesia có vô số sự chậm trễ, tác động môi trường và những bất ổn về kinh tế

Dự án Một vành đai, Một con đường ở Indonesia có vô số sự chậm trễ, tác động môi trường và những bất ổn về kinh tế

Gusty Da Costa

Những lần dự án bị trì hoãn, hậu quả của việc cho vay nhằm trục lợi và những lo ngại về môi trường do kế hoạch Một vành đai, Một con đường (One Belt, One Road – OBOR) của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (Trung Quốc) gây ra đã khiến việc xây dựng một tuyến đường sắt tốc độ cao giữa Jakarta, thành phố lớn nhất kiêm thủ đô của Indonesia, và đô thị lớn thứ hai của nước này là Bandung bị ảnh hưởng nặng nề. Các nhà kinh tế, các quan chức do dân bầu và các nhà môi trường đã bày tỏ sự e ngại về dự án này.

Ước mơ từ lâu về một tuyến đường sắt tốc độ cao giữa các thành phố đã đi vào quỹ đạo với một kế hoạch có sự tham gia của Nhật Bản trong một nghiên cứu về tính khả thi vào năm 2014. Tuy nhiên, quyền kiểm soát dự án đã chuyển sang Trung Quốc vào cuối năm 2015 khi Bắc Kinh giành được hợp đồng trong giai đoạn bất ổn chính trị ở Jakarta, ông Teuku Rezasyah, một giảng viên về quan hệ quốc tế tại Đại học Padjadjaran, nói với DIỄN ĐÀN.

“Quá trình ra quyết định đã diễn ra nhanh chóng mà không có một phiên điều trần công khai,” ông Teuku nói, tỏ ý rằng những lời hứa hẹn từ các nhà đàm phán Trung Quốc có thể đã ảnh hưởng đến thỏa thuận nhiều hơn khả năng hoàn thành dự án của nhà thầu Trung Quốc được đề xuất.

Được mô tả là một dự án cơ sở hạ tầng OBOR của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, theo dự kiến ban đầu, đường sắt này sẽ hoàn thành vào năm 2019. Nhưng việc xây dựng vẫn đang được tiến hành và theo dự báo sẽ được hoàn thành vào cuối năm 2022.

Ông Faisal Basri, một nhà kinh tế học tại Đại học Indonesia, nói với DIỄN ĐÀN rằng dự án đường sắt này thuộc sở hữu của PT Kereta Cepat Indonesia China (PT KCIC), một công ty có trụ sở ở Jakarta — với 60% cổ phần được nắm giữ bởi các nhóm lợi ích của Indonesia và 40% nằm trong tay người Trung Quốc. Ngân hàng Phát triển Trung Quốc (China Development Bank – CDB) đã cấp vốn cho 75% tổng chi phí của dự án là 183 nghìn tỷ đồng (8 tỷ đô la Mỹ) thông qua một khoản vay trong 40 năm. Ông Faisal cho biết, dự án này sẽ không bao giờ đạt đến điểm hòa vốn.

Ông nói: “Điểm hòa vốn sau 40 năm được tính toán dựa trên giả định rằng sẽ có 60.000 hành khách một ngày. Hiện nay, chỉ có 18.000 hành khách đi tàu giữa hai thành phố với giá vé thấp hơn nhiều so với mức giá dự kiến cho tàu cao tốc. Hơn nữa, ông nói thêm, Indonesia có kế hoạch chuyển thủ đô từ Jakarta trên đảo Java sang Nusantara trên đảo Borneo, điều này có thể làm giảm nhu cầu của hành khách đối với con tàu mới.

Ông nói: “Khoản đầu tư sẽ vĩnh viễn không đem lại lợi nhuận” và nói thêm rằng hành trình 150 kilomet giữa Jakarta và Bandung, với một điểm dừng ở giữa chặng đường, là quá ngắn để lý giải cho chi phí của một chuyến tàu tốc độ cao. Dự án đã vượt quá chi phí 46 nghìn tỷ đồng (2 tỷ đô la Mỹ) và PT KCIC đã phải yêu cầu thêm một khoản vay từ CDB, ong Faisal nói thêm. (Ảnh: Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Trung Quốc Tập Cận Bình gặp các quan chức Indonesia tại Bắc Kinh trong một diễn đàn vào tháng 4 năm 2019 về dự án cơ sở hạ tầng Một vành đai, Một con đường.)

Ông Andre Rosiade, một đại biểu trong Quốc hội Indonesia, nói với DIỄN ĐÀN rằng ông thấy trước được một “bẫy nợ” đang hình thành. Ông nhắc đến các quốc gia như Sri Lanka, nơi Trung Quốc sử dụng nợ như một công cụ để chiếm dụng tài sản và để áp đặt quyền kiểm soát về mặt hoạt động.

“Vì số tiền vay rất lớn, nên khoản vay có thể trở thành một khoản vay ràng buộc mà Bắc Kinh có thể sử dụng để ép buộc các điều khoản,” ông Nikolaus Loy, một giảng viên tại Đại học “Cựu chiến binh” UPN ở Yogyakarta, nói với DIỄN ĐÀN. “Do đó, chúng tôi phải sử dụng tiền, công nghệ, người lao động và thép của Trung Quốc. Do đó, chúng tôi bất lực”.

Dự án cũng đang gây tổn hại đến cảnh quan tự nhiên, nông nghiệp và rừng, ông Meiki W Paendong, chủ tịch của Wahana Lingkungan Hidup Indonesia, hay còn gọi là Diễn đàn Môi trường Indonesia, tổ chức phi chính phủ lớn nhất về môi trường của quốc gia này, nói với DIỄN ĐÀN.

Ông nói: “Tác động môi trường có thể được mô tả như một sự thay đổi chức năng của đất, dẫn đến tình trạng lũ lụt và lở đất”. “Những điều này chắc chắn sẽ tiếp tục đe dọa chúng ta trong tương lai.”

 

Gusty Da Costa là một cộng tác viên của DIỄN ĐÀN đưa tin từ Jakarta, Indonesia.

 

HÌNH ẢNH: GETTY IMAGES

Share