Trung Quốc giữ dữ liệu của công dân cho riêng mình với luật về quyền riêng tư

Trung Quốc giữ dữ liệu của công dân cho riêng mình với luật về quyền riêng tư

Nhân viên của DIỄN ĐÀN

Các chuyên gia pháp lý lập luận rằng luật bảo mật dữ liệu mới của Bắc Kinh là một nỗ lực của chính quyền Trung Quốc nhằm đi đầu trong việc thiết lập các tiêu chuẩn quản lý dữ liệu toàn cầu có thể có ý nghĩa rộng lớn đối với các công ty đang có hoạt động kinh doanh ở nước này.

Luật Bảo vệ Thông tin Cá nhân (Personal Information Protection Law – PIPL) của Trung Quốc, có hiệu lực vào tháng 11 năm 2021, có thể chấm dứt một số quy trình hoạt động tiêu chuẩn, chẳng hạn như gửi dữ liệu khách hàng từ Trung Quốc đại lục đến các văn phòng khu vực ở Hồng Kông hoặc Singapore, theo tờ South China Morning Post đưa tin. Giờ đây, việc chuyển giao dữ liệu đó có thể phải tuân theo các quy trình nghiêm ngặt và đánh giá theo luật định, làm gián đoạn hoạt động kinh doanh.

“Luật mới sẽ ép những người nhận dữ liệu ở bên ngoài Trung Quốc phải tuân thủ luật pháp Trung Quốc nghiêm túc hơn, thiết lập thẩm quyền được áp dụng với bị cáo là người nước ngoài (long-arm jurisdiction)”, ông You Yunting, một đối tác cấp cao tại Công ty Luật Debund Thượng Hải, nói với tờ báo.

Phỏng theo Quy định Chung về Bảo vệ Dữ liệu của Liên minh châu Âu, PIPL đặc biệt tập trung vào các ứng dụng sử dụng thông tin cá nhân để nhắm mục tiêu vào người tiêu dùng hoặc cung cấp cho họ mức giá được điều chỉnh cho cá nhân đối với các sản phẩm và dịch vụ. Luật này được thôi thúc bởi một số vụ án trong nước thu hút sự chú ý của công luận.

  • Một học sinh sắp vào cao đẳng ở Trung Quốc đã tử vong vào năm 2016 vì ngừng tim sau khi số tiền tiết kiệm của gia đình cô bị đánh cắp trong một vụ lừa đảo qua điện thoại do thông tin cá nhân bị rò rỉ, theo tạp chí tin tức trực tuyến The Diplomat đưa tin.
  • Theo Agence France-Presse đưa tin, ông Guo Bing, một phó giáo sư ngành luật của Đại học Khoa học kỹ thuật Chiết Giang (Zhejiang Sci-Tech University) ở Hàng Châu, Trung Quốc, đã đệ đơn kiện chống lại việc sử dụng công nghệ nhận dạng khuôn mặt tại một công viên safari.
  • Theo nhiều phương tiện truyền thông, một giáo sư luật tại Đại học Thanh Hoa (Tsinghua University) ở Bắc Kinh đã kiện hiệp hội chủ nhà của bà vào tháng 9 năm 2020 vì đã cài đặt nhận dạng khuôn mặt tại khu cộng đồng dân cư khép kín của bà.

Luật mới về quyền riêng tư yêu cầu sự đồng ý của người dùng khi thông tin cá nhân được chuyển ra nước ngoài, và các công ty có dữ liệu cá nhân của công dân Trung Quốc không được giao thông tin đó cho các cơ quan thực thi pháp luật của nước ngoài nếu chưa có sự cho phép của chính phủ Trung Quốc.

Ông Charles Yu, một luật sư tại công ty luật quốc tế Pillar Legal, nói với tờ Post rằng các quy tắc này sẽ ngăn cản các công ty Trung Quốc chia sẻ dữ liệu với các đối tác nước ngoài vì việc đó có thể dẫn đến những khoản phạt nặng nề về tài chính. Ông Yu cho biết đây là một dấu hiệu cho thấy Trung Quốc muốn thiết lập các tiêu chuẩn quốc tế về hoạt động chuyển dữ liệu.

Sự chú trọng mới được nhen nhóm về quyền riêng tư dường như đi ngược lại với một chế độ đứng đầu thế giới về việc giám sát video do nhà nước tài trợ. Bắc Kinh thu thập dữ liệu cá nhân về hàng triệu công dân của mình, đặc biệt là ở Tân Cương, nơi đã trở thành một chế độ chuyên chế dưới sự kiểm soát của cảnh sát, liên tục sử dụng camera và người theo dõi để giám sát cuộc sống hàng ngày của người dân, bên cạnh số người Duy Ngô Nhĩ theo đạo Hồi trong các trại giam lên đến 1 triệu người.

Chính phủ này cũng đã phát triển một hệ thống chấm điểm tín dụng xã hội dựa trên hành vi có thể theo dõi bằng kỹ thuật số của người dân — từ các khoản thuế chưa nộp đến việc đăng các bình luận tiêu cực về chính phủ trên mạng xã hội.

Đảng Cộng sản Trung Quốc chưa minh bạch về cách thức hoạt động của thuật toán chấm điểm nhưng đã thừa nhận việc thưởng cho những người có điểm số cao với quyền tự do đi du lịch nước ngoài, chỗ ở sang trọng và công việc tốt hơn. Những công dân có điểm số thấp phải đối mặt với các hình phạt bao gồm bị cấm làm công việc quản lý, không được đi lại bằng đường hàng không hoặc đường sắt và không được ở khách sạn đẹp.

Mặc dù đáng lẽ được thiết kế để bảo vệ quyền riêng tư, luật mới miễn trừ cho người thu thập dữ liệu khi có lý do thu thập theo luật định. Nó không nêu rõ luật định nào đủ điều kiện. “Đáng chú ý, trường hợp miễn trừ có thể được cấp trên cơ sở các quy định mà mở đường cho hệ thống tín dụng xã hội gây tranh cãi của Trung Quốc,” theo tờ Post đưa tin.

HÌNH ẢNH: ISTOCK

Share